Egzamin doktorski z przedmiotu dodatkowego “Filozofia”


Przed przystąpieniem do egzaminu z filozofii należy się ze mną skontaktować aby wspólnie ustalić obowiązujące lektury i/lub tematy. Idealnie byłoby aby lektury odzwierciedlały problematykę filozoficzną związaną z określoną dyscypliną naukową. Poniżej kilka przykładowych tematów:



Przyczynowość:

(1) Hume D. Badania dotyczące rozumu ludzkiego: rozdz. 4 i część 1 rozdziału 5 (razem stron 27 po polsku)

(2)  Znajomość paradoksu Simpsona: albo z Encyklopedii Stanfordzkiej, tu albo z książki J. Pearle'a: Causality

Dodatkowe/pomocnicze teksty: 

ze wspomnianej encyklopedii, o przyczynowości probabilistycznej: tu.


Koncepcje wyjaśniania

(1) Lambert K. i Brittain J.: An Introduction to the Philosophy of Science, z rozdziału “Explanation”, podrozdziały 1 -5

(2) van Fraassen: O pytaniach "dlaczego", polskie tłumaczenie.


Implikacje twierdzeń Bella

(1) Bell, J.S. “The theory of local beables”

(2) Bell, J.S.:  “Free variables and local causality” 

(oba artykuły, w sumie ok 15 stron, są w książce Bella pt. Speakable and Unspeakable in QM, Cambridge UP 1987)

Pomocniczy i współczesny tekst: artykuł A Shimony'ego, tu.


Czy teoria względności jest sprzeczna z koncepcją stawania się?

(1) Putnam, H.: “Time and Physical Geometry” - do sekcji "The space-fight tomorrow" 

(2) Stein, H.: "On Relativity Theory and Openness of the Future" sekcje 1, 2 i 3. 


Co to jest determinizm? Czy świat jest deterministyczny? Czy nasze teorie są deterministyczne?

(1) Earman J.  A Primer on Determinism, rozdz 2 - co to jest determinizm?

(2) Butterfield J. Determinism, hasło w Routledge Encyclopedia of Philosophy, temat j.w.

(3) Earman J.  A Primer on Determinism, rozdz 3 - o tym, że mechanika klasyczna nie jest deterministyczna

(4) Norton J. : On a newtonian dome, model klasycznej grawitacji z indetermnizmem (!)

(5) Łukasiewicz J. O determinizmie - czy klasyczna logika pociąga determinizm?,

(6) Belnap N. “Determinism and free will”

(7) O eksperymentach nt. wolnej woli, artykuł z New York Times,


Co to jest prawda?

(1) Tarski A. O pojęciu prawdy w językach formalnych, rozdz. 1 - o paradoksie kłamcy z zagadnieniu definicji prawdy;

(2) Tarskiego definicja prawdy przez spełnianie - z encyklopedii logiki

(3) Tarski A. “Prawda i dowód” - o tym, że są prawdy niedowodliwe

(4) Kripke S. “An outline of a theory of truth”, krytyka Tarskiego  i szkic współczesnej koncepcji prawdy.


Biologia

(1) Darwin makes a science.

(2) Laws in biology


Ogólne tematy z filozofii nauki

(1) Co to są prawa przyrody?

To jest Einstein na rowerze